Điều hành giá điện "đi trên dây", EVN được ưu ái quá

(Diễn đàn trí thức) - EVN đang được hưởng quá nhiều quyền lợi, chưa thấy công khai minh bạch ở đâu, khi dân là người đang phải gánh chịu cả những lỗ lãi của ngành điện.

Minh bạch cái không cần minh bạch

Tại "Diễn đàn cơ sở khoa học của việc tính giá điện" tổ chức ngày 16/10, nhiều chuyên gia kinh tế bức xúc về cách tính giá điện của EVN hiện nay, không có cơ sở khoa học, chưa minh bạch đầy đủ.

Phát biểu tại diễn đàn TS. Ngô Đức Lâm, Liên minh năng lượng bền vững VN, nhận định biểu giá điện do EVN đưa ra lấy ý kiến ở các hội thảo vừa qua vẫn là một bản nghiên cứu giản đơn, nặng về phục vụ lợi ích cho EVN mà chưa thể hiện đầy đủ khía cạnh đảm bảo tính minh bạch, công bằng giữa sản xuất và tiêu dùng.

Dieu hanh gia dien 
TS. Ngô Đức Lâm, Liên minh năng lượng bền vững VN phát biểu tại diễn đàn.

“Hiện điều chỉnh giá đang tuân theo Luật giá và Luật Điện lực. Trong đó, Luật giá quy định 4 nguyên tắc về quyền người sản xuất và người tiêu dùng nhưng thời gian vừa qua mới chỉ tập trung vào quyền của EVN mà chưa tập trung vào quyền của người dùng. Đặc biệt được thể hiện ở việc doanh nghiệp tự định giá đảm bảo doanh thu có lợi nhuận, doanh nghiệp lại được phép điều chỉnh giá khi đầu vào có thay đổi. Đây có thể coi như 1 khuyến khích dành cho tập đoàn nhà nước mà không phải bất cứ doanh nghiệp nào cũng có được ưu đãi như vậy”, ông Lâm phân tích.

Cũng theo ông Lâm, khi tính toán giá điện ông nhận thấy các Thông tư hướng dẫn quy định nhiều loại giá nằm ngoài quy định của Luật, không đúng và còn mâu thuẫn với quy định.

Cụ thể như tại Thông tư số 14/2010/TT-BCT, TT13/2010/BCT hoặc Thông tư số 27/2010/TT-BLDTBXH quy định về số lượng người được tính giá thành điện trên 1kWh còn được tính cộng thêm từ những người không lao động trực tiếp như công đoàn, thanh niên, dân quân tự vệ, bảo vệ. Điều này dẫn tới việc số người được tính giá trên 1kWh là rất lớn. Ngoài ra, giá thành điện còn phải "cõng" nhiều yếu tố khác: khấu hao, nguyên nhiên vật liệu, lương, thưởng, sửa chữa lớn, dịch vụ mua ngoài, chi phí khác bằng tiền, chi phí tài chính như lãi vay, chênh lệch tỷ giá, chi phí phát triển khách hàng...

Chính những điều này không được công khai minh bạch và không thể tính được lỗ lãi ở từng khâu sản xuất, vận hành để công khai tính toán đầu vào chi phí thì ngành điện sẽ vẫn còn nhận nhiều bức xúc nữa từ người dân.

"Nếu các chi phí đầu vào không đúng, chưa hợp lý, hợp lệ, lại do EVN tự quyết định thì sẽ dẫn tới giá thành không thực và nếu vậy, người tiêu dùng sẽ bị thua thiệt", TS. Lâm chia sẻ.

TS. Lâm đặt ra câu hỏi: Vì sao người tiêu dùng phải hạn chế sử dụng điện trong khi không áp dụng biện pháp giá để bắt buộc tiết kiệm đối với ngành điện như là tiết kiệm điện tự dùng và tổn thất truyền tải? Tại sao lại có việc bảo đảm quyền lợi cho người nghèo? Nhà nước đã có chính sách hỗ trợ rồi sao lại thực hiện bù chéo giữa người dùng nhiều và người dùng ít ở ngành điện lực?

Bên cạnh đó, theo ông Lâm, các văn bản nhà nước và vai trò giám sát của nhà nước  đối với hoạt động quản lý khoa học và kỹ thuật hiện nay đang tạo cơ chế thông thoáng cho doanh nghiệp điện lực đảm bảo tính tự chủ, có lợi cho EVN để tính lợi nhuận cao sản xuất kiểu gì cũng có lãi và dẫn tới bất lợi cho quá trình cạnh tranh.

Theo ý kiến của GS. Nguyễn Hữu Tăng, Phó Chủ tịch Liên hiệp hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam VUSTA, người nghèo bao giờ cũng tiết kiệm điện. Việc quy định, bảng giá nhiều bậc không có tác dụng khuyến khích người nghèo sử dụng tiết kiệm điện, bởi hiện tại người nghèo đã được hỗ trợ 30 kWh. Việc để nhiều bậc, sẽ gây khó do người dân không biết tính cụ thể như thế nào.

Thứ Hai, 19/10/2015 07:31

Đọc nhiều nhất
Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện