Ngân hàng AIIB mời VN vay tiền: Phải nhớ những trái đắng

(Tài chính) - Lời mời về vốn giá rẻ rất hấp dẫn nhưng chúng ta nên có nhận thức đầy đủ và đừng để giá rẻ biến thành giá đắt.

Cơ hội nguồn giá rẻ

Mới đây, đại diện Bộ Tài chính cho biết, trong cuộc gặp gỡ với phía Việt Nam, ông D.J.Pandian, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc khối đầu tư của Ngân hàng cơ sở hạ tầng Châu Á (AIIB) đã ngỏ ý cho Việt Nam vay vốn làm hạ tầng.

Cụ thể, phía AIIB cho biết, nếu các dự án của Việt Nam có nhu cầu vốn khoảng 100-230 triệu USD và dự án có điều kiện tài chính rõ ràng, có tính khả thi, AIIB sẵn sàng tham gia, nhanh chóng để đánh giá, thẩm định và triển khai dự án nhanh hơn các tổ chức khác.

Trao đổi với Đất Việt, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh, Trưởng Bộ môn Quản trị Tài chính Quốc tế, khoa Tài chính Quốc tế (Học viện Tài chính) cho rằng đây cũng là một cơ hội để Việt Nam tiếp cận với các nguồn vốn ưu đãi giá rẻ.

Theo ông Thịnh, AIIB là một trong những ngân hàng mới thành lập từ cuối năm 2015 tuy nhiên lượng vốn của họ tương đối lớn. Thời gian qua cũng có nhiều quốc gia trên thế giới tham gia vào ngân hàng này, trong đó có Việt Nam.

Vị chuyên gia nhận định, phía Trung Quốc thành lập ngân hàng này xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Trước hết nó liên quan đến việc các ngân hàng cũng như các tổ chính tài chính quốc tế như ngân hàng thế giới (WB) bị Mỹ và phương Tây khống chế. Họ cũng theo quan niệm của phương Tây về nhiều thứ, trong đó có dân chủ, tham nhũng, chống sử dụng vốn một cách bừa bãi.

“Trung Quốc xây dựng ngân hàng AIIB nhằm làm đối trọng với các ngân hàng và tổ chức định chế tài chính quốc tế đó. AIIB theo triết lý cho vay giá rẻ với các điều kiện không bị ngặt nghèo và không có cách nhìn theo con mắt của các nhà dân chủ phương Tây. Vì vậy yêu cầu về vay vốn cũng như các yêu cầu khác cũng có những yếu tố giảm nhẹ hơn, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến tham nhũng, cơ chế quản lý kinh tế hay các yếu tố khác.

Do đó đứng về một phương diện nào đó lời đề nghị trên của AIIB cũng tốt. Thứ nhất nó tạo ra một nguồn vốn giá rẻ. Thứ hai, nó không bị ràng buộc bởi những tư tưởng dân chủ theo cách nhìn của phương Tây. Thứ ba, việc này cũng góp phần phát triển kinh tế của các nước”, PGS.TS Thịnh khẳng định.

Ngan hang AIIB moi VN vay tien: Phai nho nhung trai dang
PGS.TS Đinh Trọng Thịnh khẳng định Việt Nam phải cân nhắc thận trọng trước lời đề nghị cho vay vốn từ AIIB

Bên cạnh đó, Trưởng Bộ môn Quản trị Tài chính Quốc tế, khoa Tài chính Quốc tế (Học viện Tài chính) đánh giá, khi Việt Nam đã tham gia AIIB thì việc mở rộng các mối quan hệ hợp tác về kinh tế, vay vốn là điều hoàn toàn bình thường. Tuy nhiên không phải bất cứ dự án nào Việt Nam cũng vay mà nên chú trọng vào những công trình đã được thẩm định, tính toán kỹ lưỡng.

“Khi đã tham gia vào AIIB, chúng ta có thể mở rộng quan hệ với ngân hàng này trên phương diện những dự án nào phía Việt Nam đã thẩm định kỹ, làm việc đầy đủ và tính được hiệu quả 1 cách chắc chắn, khi đó chúng ta sẽ vay vốn. Tất nhiên bất kỳ một định chế tài chính quốc tế nào cũng có những vấn đề của nó ở đằng sau. Và cả AIIB cũng thế.

Nó không theo cách nhìn của các nhà dân chủ phương Tây thì lại theo cách nhìn của Trung Quốc. Và chính sự dễ dãi của việc thẩm định dự án, cho vay vốn và quản trị vốn cũng sẽ là một trong những vấn đề mà chúng ta nên cảnh giác và đề phòng”, ông Thịnh nhấn mạnh.

Vay tiền Trung Quốc làm cao tốc: Quảng Ninh nói cần thiết

Nhiều bài học cay đắng

Một vấn đề khác được vị chuyên gia nhắc đến, đó là việc dư luận bày tỏ nhiều băn khoăn khi AIIB là Ngân hang do Trung Quốc sáng lập. Trong khi đó, nhiều dự án lớn của Việt Nam đang gặp khó khăn vì nguồn vay từ Trung Quốc: đội vốn, chậm tiến độ, ràng buộc về nhà thầu…

Theo PGS.TS Thịnh, nếu Việt Nam chấp nhận đề nghị trên trong khi chưa có biện pháp xử lý các hạn chế trên thì về lâu dài chúng ta sẽ phải gánh chịu những hậu quả nặng nề do phía AIIB sẽ đưa ra các điều kiện ràng buộc kèm theo khoản vốn cho vay.

Yếu tố đầu tiên ông Thịnh nhắc đến đó là việc vay vốn trong thời gian dài, nhất là khi đồng nhân dân tệ không ổn định, có thể khiến Việt Nam phải trả với lãi suất cao trong tương lai.

“AIIB sẽ sử dụng những đồng tiền có lợi cho Trung Quốc cũng như các quốc gia chủ yếu trong ngân hàng này, trước hết là đồng nhân dân tệ.

Đứng trong 1 cái nhìn chung tổng thể, thời gian ngắn vừa qua, đồng nhân dân tệ đang xuống giá. Tuy nhiên từ năm 80 đến nay khi Trung Quốc bắt đầu thực hiện cải cách thì đồng nhân dân tệ là đồng tiền lên giá tương đối mạnh trên thế giới. Ở thời điểm ngắn này, có thể đồng nhân dân tệ đang xuống giá, nhưng về lâu dài đồng tiền này có khả năng tăng giá trên thế giới. Khi chúng ta vay vài chục năm là cả 1 vấn đề, từ lãi suất thấp thành lãi suất cao do đồng tiền lên giá”, ông Thịnh lo ngại.

Vấn đề thứ hai vị chuyên gia lưu ý, đó là các khoản vay vốn thường đi kèm với yêu cầu phải sử dụng công nghệ của những người cho vay. Và trong ngân hàng AIIB, Trung Quốc đang nắm một cương vị quan trọng, ở thế cầm trịch nên họ có thể ép các đối tượng vay vốn như Việt Nam sử dụng công nghệ của Trung Quốc.

“Công nghệ Trung Quốc thì chúng ta biết không phải vào dạng hiện đại. Họ cũng đi học lỏm công nghệ của các nước khác trên thế giới. Dù Trung Quốc có trình độ cao hơn chúng ta nhưng nó rất thấp với thế giới và đã trở nên lạc hậu. Đặc biệt, tác động đến môi trường, đến cuộc sống của các khu công nghiệp là cả 1 bài toán mà chúng ta thường cảm thấy đau đầu.

Thứ Năm, 26/01/2017 14:01

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện