Câu cá ngừ kiểu Nhật: Làm đúng nhưng... sẽ rút kinh nghiệm?

(Thị trường) - Người đi Nhật học là cán bộ nòng cốt, về sẽ đào tạo lại cho những người khác. Bộ không đủ kinh phí để cử tất cả đi.

Ông Nguyễn Văn Do, Trưởng phòng Cơ sở hậu cần dịch vụ nghề cá, Cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản (Tổng cục Thủy sản, Bộ NN&PTNT) chia sẻ như vậy với Đất Việt.

Cán bộ đi học đều...là nòng cốt!

Theo ông Nguyễn Văn Do, hiếm có đề án nào được quan tâm như Đề án thí điểm khai thác, thu mua và chế biến cá ngừ theo chuỗi giá trị - đề án được Bộ NN&PTNT ban hành vào tháng 8/2014, thực hiện tại 3 tỉnh Bình Định, Phú Yên và Khánh Hòa.

"Vừa rồi cả hệ thống chính trị đều quan tâm nên mới xây dựng đề án cá ngừ theo chuỗi. Tháng 7 họp xong, tháng 8 ban hành đề án, tháng 9 lại họp triển khai tiếp. Chưa có đề án nào của Bộ ban hành mà ban chỉ đạo có lãnh đạo Bộ làm trưởng ban, các phó chủ tịch tỉnh làm phó ban như đề án này".

Các chuyên gia Nhật Bản kiểm tra chất lượng cá ngừ đại dương tại Bình Định. Ảnh: VnExpress
Các chuyên gia Nhật Bản kiểm tra chất lượng cá ngừ đại dương tại Bình Định. Ảnh: VnExpress

Trước thông tin cán bộ được cử sang Nhật học công nghệ khai thác cá ngừ nhưng không trực tiếp đi biển cùng ngư dân mà cử người khác đi thay dẫn đến hiện tượng ngư dân phản ánh cán bộ dạy sai, ông Do khẳng định hướng đi là đúng nhưng...sẽ rút kinh nghiệm về phương pháp đào tạo.

"Những người được cử sang Nhật học công nghệ khai thác cá ngừ đều là cán bộ nòng cốt, về họ sẽ đào tạo lại cho những cán bộ khác, những người này lại đào tạo lại cho ngư dân. Phải làm như vậy bởi ngân sách không đủ để chi cho tất cả mọi người đi học.

Thời gian qua phương pháp đào tạo chưa phù hợp lắm nên cần rút kinh nghiệm. Trước tiên, cán bộ sang Nhật về cần xác định là phải cầm tay chỉ việc, tập huấn cho những cán bộ khác thuần thục trước thì mới hướng dẫn được ngư dân. Khi tập huấn phải sử dụng vật phẩm, chứ không thể lý thuyết suông bằng hình ảnh, video, ngư dân không thể tiếp thu được, giảng 10 thì rơi rớt chỉ còn lại 2. Có thể sử dụng những con cá chất lượng xấu để làm công cụ giảng dạy, thực hành.

Tới đây, sau khi hoàn thiện quy trình và tài liệu, Bộ sẽ bố trí kinh phí để đào tạo, tổ chức các lớp tập huấn, liên hệ với các trung tâm, tổ chức nghề cá trong khu vực, phối hợp với các nước để cử cán bộ đi học. Thứ hai, tiếp tục mời phía Nhật sang đào tạo trực tiếp cho cán bộ, ngư dân", ông Do chia sẻ.

Trưởng phòng Cơ sở hậu cần dịch vụ nghề cá cũng cho biết, trước đây, khi mới hình thành nghề khai thác cá ngừ, nhiều doanh nghiệp của Nhật, Đài Loan... cũng tỏ ra quan tâm tới thị trường Việt Nam. Có những chuyến tàu đánh bắt về, 70-80% sản lượng được xuất máy bay. Tuy nhiên, cũng có những chuyến sản lượng đánh bắt thấp, chuyến biển kéo dài khiến chất lượng cá suy giảm.

Một số doanh nghiệp thu mua theo kiểu mua xô, thậm chí còn trộn lẫn loại hàng vào với nhau khiến chất lượng bị tha hóa, còn ngư dân thấy thế cũng không quan tâm tới việc xử lý cá. Nhiều lớp tập huấn đã được tổ chức, chuyên gia nước ngoài cũng sang hướng dẫn nhiều, ngư dân biết hết nhưng họ thấy làm hay không làm thì cũng thế nên nản, thành ra chuỗi giá trị của con cá ngừ bị phá vỡ.

Bởi thế, lần này Bộ NN&PTNT cùng Tổng cục Thủy sản quyết tâm tổ chức lại các bước cho hoàn thiện. Vừa rồi, sau 2 chuyến biển, Bình Định đã tổ chức họp rút kinh nghiệm và xác định các chuyến vừa rồi rơi vào thời điểm cuối vụ, năng suất khai thác cá không cao. Tuy nhiên, tỉnh vẫn chọn thời điểm này để tập huấn cho ngư dân bởi đánh bắt ít thì ngư dân càng dễ làm.

Câu cá ngừ kiểu Nhật: Bộ NN&PTNT 'đem con bỏ chợ'?

Cưỡi ngựa xem hoa: chỉ đúng...một phần! 

Trước đó, trao đổi với Đất Việt, ông Vũ Đình Đáp, Chủ tịch Hiệp hội cá ngừ Việt Nam thẳng thắn chỉ ra rằng, cán bộ thủy sản qua Nhật học công nghệ khai thác cá ngừ chỉ "cưỡi ngựa xem hoa", "du lịch" là chính. Hiện tượng này không phải là hiếm mà đã kéo dài nhiều năm qua. Ông dẫn chứng bằng chính những chuyến công tác nước ngoài ông từng đi theo đoàn của Bộ Nông nghiệp, trước là Bộ Thủy sản. Theo đó, ngoài dự mấy buổi hội thảo, các cán bộ chủ yếu đi du lịch và có chút công tác phí.

"Cách đi học, trao đổi kinh nghiệm là thế, đi hơn chục ngày để rồi khi về mạnh ai nấy làm, mà làm cũng không được", ông Đáp nói.

Bàn lại về ý kiến này, ông Nguyễn Văn Do cho rằng, Chủ tịch Hiệp hội Cá ngừ Việt Nam chỉ nói đúng...một phần.

"Đúng là có hiện tượng đó nhưng không thể đánh đồng tất cả. Cái này tùy thuộc vào từng mục tiêu, có những chuyến đi để tham quan học hỏi, còn chuyến đi Nhật vừa rồi là để tiếp nhận chuyển giao công nghệ để về triển khai. Tất nhiên phương thức triển khai cần phải rút kinh nghiệm nhưng không phải cán bộ sang đó là "cưỡi ngựa xem hoa", ông Do nói.

Theo ông Do, phải xem xét điều kiện, hoàn cảnh cụ thể chứ không thể lấy trường hợp cụ thể để đánh đồng với chuyện khác.

"Đây là mô hình thí điểm, mà đã là thí điểm thì có khả năng thành công và không thành công. Dù vậy, nó cũng là bài học để tổ chức lại. Tới đây Bộ sẽ tổ chức đào tạo kỹ thuật khai thác cá ngừ cho cán bộ từ trung ương tới địa phương cho thuần thục rồi sau đó mới để họ hướng dẫn lại ngư dân".

Về ý kiến cho rằng, nhiều hội nghị, hội thảo của Bộ NN&PTNT về con cá ngừ được tổ chức ở miền Trung nhưng hiệu quả không nhiều bởi ngư dân đi dự hội nghị 10 người thì may mắn được 1-2 người đi biển, còn lại là những người đã ngừng đi biển cách đây dăm bảy năm, Trưởng phòng Cơ sở hậu cần dịch vụ nghề cá không đồng tình.

"Trong các đợt tổ chức vận động có sự tham gia của ngư dân và cả những người là chủ tàu. Họ có thể không trực tiếp đi biển mà giao cho thuyền trưởng nhưng vẫn nắm bắt được tình hình, ngồi nhà điều hành chứ không phải không biết gì! Có những chủ tàu sắm 3-4 chiếc tàu, có vấn đề gì đều có thể trao đổi với bạn nghề, thuyền trưởng".

Minh Thái

Thứ Tư, 15/10/2014 07:06

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện