Câu cá ngừ kiểu Nhật: Ngư dân đòi bỏ vì... khó quá!

(Thị trường) - Cho rằng đánh bắt cá ngừ theo công nghệ Nhật Bản quá khó, lại bị lỗ nên ngư dân tham gia đội tàu đầu tiên thí điểm muốn xin nghỉ.

Ước có tàu làm để bắt chước

Trong số 5 tàu đầu tiên tham gia thí điểm đánh bắt cá ngừ theo công nghệ Nhật, anh La Tình (xã Tam Quan Bắc, huyện Hoài Nhơn, Bình Định) có tới 4 tàu. Ngày 9/10 này, anh sẽ đi biển nhưng người ngư dân này cho biết, nếu trong chuyến đi này cá ngừ câu được không đạt chất lượng theo yêu cầu của Nhật thì hết năm 2014 đội tàu của anh sẽ rút khỏi hợp đồng, trở lại cách đánh bắt truyền thống.

"Chuyến này thời tiết lạnh nên có thể thành công. Nếu làm đạt thì tỉnh phải nâng mức giá thu mua cao lên, có lời chúng tôi mới làm theo kỹ thuật của Nhật Bản được. Còn nếu không đạt, chúng tôi sẽ rút hợp đồng, trả lại thiết bị, không đánh bắt theo công nghệ Nhật nữa mà quay lại cách làm truyền thống".

Anh Tình tính toán, 3 tháng đầu thử nghiệm đánh bắt cá ngừ theo công nghệ Nhật, 5 chiếc tàu đi thì chỉ có duy nhất một tàu của ngư dân Nguyễn Quê là không lỗ, còn lại 4 tàu của anh đã bị lỗ hơn 500 triệu.

"May mà có tiền dầu hỗ trợ nên gỡ lại được tý chút", anh Tình nói.

Cá ngừ đại dương vừa được đánh bắt của ngư dân Bình Định
Cá ngừ đại dương vừa được đánh bắt của ngư dân Bình Định

Ngư dân này phân tích: Mỗi chuyến ra biển thông thường mất 20 ngày nhưng để cá đạt chất lượng xuất khẩu sang Nhật thì chỉ sau 10 ngày đã phải vào bờ. Chi phí cho chuyến biển kéo dài 10 ngày tốn khoảng 70-80 triệu đồng mà cá không đạt chất lượng theo yêu cầu của Nhật, như chuyến trước chỉ được mấy tạ, thế là lỗ. Trong khi đó, theo cách truyền thống, chuyến biển 20 ngày mất 140 triệu đồng nhưng đánh bắt được 1,5 tấn cá trở lên (có chuyến được hẳn 3-4 tấn), bán với giá 100.000 đồng/kg là đã được vài trăm triệu.

Cũng theo ngư dân La Tình, cách đánh bắt cá ngừ theo công nghệ Nhật rất khó.

"Nhật hướng dẫn cho chúng tôi cách câu kỹ thuật để mỗi khi cá đến ăn mồi thì lừa cá thế nào sao cho cá đạt chất lượng. Lần trước bên chi cục thủy sản chỉ cách hơi khác so với hướng dẫn của Nhật. Người Nhật qua bảo như thế sai hết rồi nên số cá vừa rồi không đạt yêu cầu.

Mỗi chuyến biển cũng có 2-3 người bên chi cục thủy sản theo để hướng dẫn tuy nhiên, họ cũng chỉ lý thuyết, không biết làm, đã thế chỉ cách không như Nhật yêu cầu. Tôi chỉ ao ước có thêm một chiếc tàu đi cùng, họ hướng dẫn, đánh bắt theo đúng kỹ thuật của Nhật, chúng tôi nhìn đó mà bắt chước học luôn. Nhưng đã đề xuất rồi mấy ông vẫn cứ làm thinh", anh Tình bày tỏ.

Anh Tình cũng cho biết, một khó khăn khác khiến các anh không mấy mặn mà với công nghệ Nhật Bản là người lao động đi biển cùng đội tàu của anh không trọn vẹn 1 năm được. Họ cứ đi 1-2 chuyến là nghỉ, thành ra phải đào tạo người khác thay thế.

"Có lẽ nên để sau này hẵng làm. Chứ giờ giá thu mua chênh có 20% so với thị trường, tốn công sức anh em ngư dân, kỹ thuật lại khó khăn nên tính ra không ăn chút nào. Chúng tôi đã trót ký hợp đồng hết năm 2014 thì buộc phải theo, sau đó có thể xin dừng. Chuyến biển tới vào mùa đánh bắt, nếu cá đạt chất lượng tốt, tăng giá lên 50-70% thì chúng tôi mới dám làm", anh Tình bày tỏ.

Khó thay đổi ngư dân

Trong khi đó, ông Nguyễn Hữu Hào, Phó giám đốc Sở NN&PTNT Bình Định chỉ ra rằng, cái khó ở đây là rất khó thay đổi nhận thức của ngư dân vì họ đã quen với cách đánh bắt truyền thống.

"Thay đổi được nhận thức của ngư dân không hề đơn giản, cần phải có thời gian. Trước đây ngư dân chỉ chạy theo số lượng, kéo ào ào lên, đập chết rồi bỏ vào hầm đá liền, đỡ mất công. Nhưng giờ phải chờ cho cá vẫy vùng mệt mới kéo vào thì ngư dân sốt ruột. Ngay cả quy trình xiên não, chọc tiết, mổ nội tạng, ướp nước đá... ngư dân đều chưa thuần thục".

Về việc ngư dân kêu lỗ, ông Hào cho rằng có nhiều nguyên nhân, trong đó nguyên nhân chính là do thời gian này không phải mùa đánh bắt cá ngừ, nước nóng hơn. Chuyến đầu tiên kiểm tra 37 con thì chỉ 10 con đạt chất lượng trong khi chi phí một chuyến biển tới cả trăm triệu nên ngư dân lỗ là đương nhiên.

Trước thông tin ngư dân kêu cán bộ tỉnh hướng dẫn khác với Nhật, Phó giám đốc Sở NN&PTNT Bình Định thừa nhận, mỗi chuyến biển tỉnh cử 2 cán bộ đi theo tàu để hướng dẫn nhưng "bản thân anh em còn chưa thuần thục huống chi là ngư dân".

Về phía chuyên gia Nhật, theo ông Hào, họ không đi theo tàu mà chỉ qua Việt Nam hướng dẫn. Tỉnh đã cử 4 cán bộ trực tiếp qua Nhật học công nghệ đánh bắt, kỹ thuật bảo quản cá ngừ. Sắp tới tỉnh tiếp tục đưa thêm người đi học nghề ở Nhật để về hướng dẫn cho bà con ngư dân.

Cũng theo ông Nguyễn Hữu Hào, ở thời điểm này, đánh bắt cá ngừ theo công nghệ Nhật chưa giúp ngư dân tăng thu nhập. Thời gian tới, tỉnh sẽ cố gắng có chính sách khuyến khích ngư dân hơn, như mua cá với giá gấp đôi để họ yên tâm đánh bắt.

"Ngoài ra, việc xác định thời vụ rất quan trọng. Bây giờ không phải mùa đánh bắt cá ngừ, có làm gì cũng lỗ bởi cá thưa, nước biển nóng, đánh bắt lâu đầy tàu, cá dễ mất chất lượng bởi sau 14 ngày là cá đã phân hủy trong khi theo công nghệ mới, 9 ngày đã phải quay vào bờ. Vào đúng mùa, tàu có khi chỉ cần đi 5 ngày đã về, chất lượng cá tốt hơn", ông Hào nói.

Sắp tới, tỉnh cũng sẽ trang bị cho mỗi tàu đánh bắt 2 cần câu thay vì 1 cần như hiện nay để tăng năng suất. Theo cách đánh bắt truyền thống, mỗi tàu cá được trang bị từ 4-6 cần câu.

Minh Thái

Thứ Tư, 08/10/2014 06:59

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện