Doanh nghiệp ôtô Nhật dọa rời Việt Nam: Hãy nhìn Thái Lan

(Thị trường) - Thái Lan xây dựng những chính sách dài hạn và tạo được niềm tin cho doanh nghiệp nước ngoài sản xuất ôtô còn Việt Nam thì thiếu tất cả.

Khác biệt của Thái Lan

Tiếp tục chia sẻ ý kiến xung quanh việc một số doanh nghiệp ô tô của Nhật Bản tuyên bố có thể rút khỏi Việt Nam thời gian tới để chuyển sang các nước lân cận trong khu vực như Indonesia, Thái Lan hay Malaysia do chính sách thuế, ưu đãi cũng như công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam chưa phát triển, TS Đàm Hoàng Phúc, Bộ môn ô tô và xe chuyên dụng, Viện cơ khí động lực, Đại học Bách khoa Hà Nội khẳng định đây là điều chúng ta cần phải xem xét hết sức nghiêm túc.

Theo TS Phúc, hầu hết các doanh nghiệp nước ngoài đầu tư vào Việt Nam, trong đó có lĩnh vực sản xuất ô tô đều hoạt động theo cách thức tối đa hóa lợi nhuận, tức là những giải pháp nào mang lại lợi nhuận nhiều nhất thì doanh nghiệp sẽ làm.

“Hầu như các doanh nghiệp sản xuất ô tô đang được đầu tư theo một chính sách gọi là “nhảy dù”. Tức là khi cần thiết thì xây dựng nhà máy rất nhanh. Mở rộng thêm cũng tiến hành rất nhanh. Đặc biệt trong trường hợp không cần thiết thì họ cũng sẽ rút nhanh chóng. Chúng ta phải hiểu rằng hiện nay đang là nền kinh tế thị trường, nơi nào thuận lợi hơn thì doanh nghiệp sẽ lựa chọn”, TS Phúc khẳng định.

Doanh nghiep oto Nhat doa roi Viet Nam: Hay nhin Thai Lan
Thái Lan xây dựng những chính sách dài hạn và tạo được niềm tin cho doanh nghiệp nước ngoài sản xuất ôtô còn Việt Nam thì thiếu tất cả. Ảnh minh họa

TS Đàm Hoàng Phúc đánh giá, ngành công nghiệp ô tô Việt Nam muốn hoạt động có lãi, có lợi nhuận cần hội tụ 2 yếu tố quan trọng. Thứ nhất là phát triển hệ thống công nghiệp phụ trợ để hạ giá thành sản xuất, giảm các chi phí. Thứ hai là nhà nước đưa ra hệ thống các chính sách để hỗ trợ, ưu đãi các doanh nghiệp nước ngoài.

Tuy nhiên thực tế hiện nay, Việt Nam đang thiếu cả hai yếu tố trên. Do đó thời gian vừa qua, nhiều công ty, tập đoàn nước ngoài trong đó có Toyota đã nhiều lần để ngỏ khả năng rút khỏi Việt Nam và chuyển sang các nước lân cận có những ưu đãi tốt hơn như: Thái Lan, Malaysia hay Indonesia.

“Thực tế thị trường ô tô của chúng ta có những tiềm năng nhưng đấy là trong tương lai gần. Còn thời điểm hiện nay doanh nghiệp khi đầu tư chưa đủ để hồi vốn nếu sản xuất hết. Vì vậy việc doanh nghiệp Nhật đưa ra lời cảnh báo trên theo tôi  là đương nhiên. Điều này hết sức  bình thường, không có điều gì đáng ngạc nhiên cả”, TS Phúc khẳng định.

Lấy quốc gia láng giềng của Việt Nam là Thái Lan làm ví dụ, vị chuyên gia cho rằng sự nhất quán trong chính sách và tạo dựng được niềm tin lâu dài với các doanh nghiệp nước ngoài đầu tư tại đây là bí quyết thành công trong lĩnh vực sản xuất ô tô của quốc gia này.

Đối chiếu với Việt Nam, TS Phúc thừa nhận chính sách của chúng ta thời gian qua vẫn còn mang tính ngắn hạn, chưa khiến doanh nghiệp yên tâm để gắn bó lâu dài cũng như dốc hết mọi tiềm lực để đầu tư.

“Khác biệt lớn nhất giữa Việt Nam và Thái Lan là chính sách. Việc sản xuất ô tô đòi hỏi một chính sách dài hạn. Nhà đầu tư cần thời gian  từ 10-20 năm chứ không phải đầu tư ngắn hạn. Đặc biệt Chính phủ các nước phải cam kết với nhà đầu tư, tạo dựng được niềm tin ở họ.

Thái Lan đã làm rất tốt việc này trong khi chính sách của Việt Nam chưa được như vậy. Những hạn chế, vướng mắc khiến các doanh nghiệp nước ngoài khi đầu tư vào nước ta không dành hết tâm huyết mà chỉ đầu tư cầm chừng theo đúng thời gian được quy định. Thái Lan đảm bảo được tương lai cho các nhà sản xuất nên họ gắn bó rất lâu dài”, TS Phúc dẫn chứng.

Doanh nghiệp ôtô Nhật dọa rời Việt Nam: Bao nhiêu sự thật?

Lợi thế của Việt Nam không còn

Trước những ý kiến cho rằng Việt Nam đang có những điều kiện hết sức thuận lợi để phát triển công nghiệp ô tô như: số dân đông gần 100 triệu người, hạ tầng cơ sở kỹ thuật đang dần hoàn thiện, thậm chí thị trường ô tô Việt Nam tăng trưởng cao thứ hai thế giới... nhưng chúng ta vẫn không giữ chân được nhà đầu tư cũng như nâng cao vị thế của quốc gia, TS Đàm Hoàng Phúc cho rằng nhận định như vậy chưa thật sự khách quan.

Theo vị chuyên gia, những lợi thế trên đáng lẽ Việt Nam phải tính đến và làm cách đây khoảng 20 năm trước. Khi đó các yếu tố cạnh tranh chưa xuất hiện nhiều và Việt Nam có thể dùng lợi thế trên để thu hút cũng như giữ chân các nhà đầu tư. Tuy nhiên hiện nay khi Việt Nam hội nhập vào nền kinh tế thế giới thì lợi thế trên đang chia đều cho tất cả các quốc gia trong khu vực.

“Lợi thế trên không còn là của Việt Nam mà là lợi thế chung của cả cộng đồng. Khi đó chúng ta sẽ vấp phải sự cạnh tranh khốc liệt từ thị trường giá rẻ và nhiều thuận lợi của các nước Thái Lan, Indonesia, Malaysia. Giá sản xuất của họ rẻ thì nhập về Việt Nam cũng rẻ. Ngoài ra còn phải kể đến Trung Quốc, một nước cũng chiếm nhiều thị phần trong nhập khẩu ô tô của Việt Nam. Tôi nghĩ rằng chúng ta đừng nghĩ đây là lợi thế của chúng ta”, TS Phúc nêu quan điểm.

Đánh giá về lời đe dọa rút nhà máy khỏi Việt Nam của doanh nghiệp Nhật Bản, giảng viên trường Đại học Bách khoa Hà Nội khẳng định, điều này hoàn toàn có thể xảy ra. Khi đó, Việt Nam sẽ có nhiều ảnh hưởng, xáo trộn. Thiệt hại lớn nhất là nhà nước mất đi nguồn thu thuế hàng năm, đóng góp của doanh nghiệp cho các vấn đề xã hội cũng sẽ giảm. Và hơn hết, người lao động, công nhân sẽ bị mất việc làm.

Thứ Hai, 20/02/2017 13:10

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện