Dùng TurkStream thay đổi địa chính trị Ukraine: Cờ độc Putin!

(Quan hệ quốc tế) - Không còn khí đốt quá cảnh, địa chính trị của Ukraine còn gì, sau khi Nga tái sát nhập Crimea, Donbass thì đã nằm ngoài tầm kiểm soát của Kiev.

Từ lợi điểm kép, TurkStream quyết định van đóng-mở khí đốt Nga quá cảnh Ukraine

Khi Dự án Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ - TurkStream - được công bố, Financial Times đã cảnh báo rằng Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ dùng "đột phá khẩu" của mình để "vẽ lại bản đồ năng lượng châu Âu".

Nhận định của Financial Times khiến dư luận rất hoài nghi. Bởi công suất thiết kế của TurkStream chỉ là 31 tỷ m3 khí cho cả hai nhánh. Hơn nữa nó được thiết kế chỉ như  "chữa cháy" cho việc Dự án Dòng chảy phương Nam - South Stream - bị đình lại.

Có thể nhận diện cơ sở cho đánh giá của Financial Times chính là "lợi điểm kép" của TurkStream. Đó là hiệu quả về kinh tế và quan trọng về an ninh năng lượng. Nhưng làm thế nào mà qua TurkStream, Putin có thể vẽ lại bản đồ năng lượng Châu Âu?

Dung TurkStream thay doi dia chinh tri Ukraine: Co doc Putin!
Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ có ảnh hưởng quá lớn với bản đồ năng lượng Châu Âu

Theo giới phân tích thì bản chất của vấn đề chính là tác động của Dự án Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ đối với “van đóng-mở” dòng khí đốt dẫn truyền tới Châu Âu - trong đó đặc biệt từ Nga.

Bởi khi Châu Âu phải nhập khẩu tới gần 45% khí đốt từ Nga - và nhu cầu vẫn đang tăng mạnh - thì tầm ảnh hưởng đối với “van đóng-mở” dòng khí đốt từ Nga tới Châu Âu khiến TurkStream sẽ làm thay đổi bản đồ năng lượng ở lục địa già.

Cho đến nay, đường dẫn truyền khí đốt từ Nga tới Châu Âu, quan trọng nhất vẫn là đường ống dẫn khí đốt quá cảnh Ukraine.

Điều đó có nghĩa Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ có ảnh hưởng quyết định đối với việc trung chuyển khí đốt của Nga qua Ukraine, chứ không phải Dự án dường ống dẫn khổng lồ Dòng chảy phương Bắc-2 - Nord Stream-2 - vốn gây nhiều tranh cãi.

Trước nay nhiều người - trong đó có giới chính trị Maidan - nhìn nhận Nord Stream-2 mới có thể khiến Ukraine mất đi cơ hội “mở van và thu tiền” Nga. Tuy nhiên, khi TurkStream thành hình thì vấn đề mới sáng tỏ

Vì khi Tổng thống Putin dùng TurkStream vẽ lại bản đồ năng lượng Châu Âu chắc chắn sẽ khiến Ukraine đối mặt nguy cơ mất cơ hội trung chuyền khí đốt cho Nga. Đến lúc này Kiev-Maidan mới hoảng loạn về tác động từ đột phá khẩu của Putin.

Ngày 26/1 vừa qua, ông Karel Girman, chuyên gia năng lượng thuộc Nhóm cố vấn hỗ trợ chiến lược cải cách của Chính phủ Ukraine, đã nhận định về mối nguy hại của đường ống dẫn TurkStream đối với vấn đề khí đốt Nga quá cảnh Ukraine.

Theo chuyên gia Girman, Dòng chảy phương Bắc-2 không thể cung cấp khí đốt cho thị trường Nam Âu. Vì vậy, nhờ yếu tố này mà Ukraine vẫn còn cơ may duy trì phần lớn hệ thống trung chuyển, sau khi Nord Stream-2 vận hành.

Song khi toàn bộ đường ống dẫn của Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ vận hành thì khí đốt của Nga sẽ được cung cấp đến Italia, Pháp và các nước vùng Balkan. Đây là nguy cơ dòng khí đốt Nga quá cảnh Ukraine có thể bị dừng lại.

Dung TurkStream thay doi dia chinh tri Ukraine: Co doc Putin!
Chính quyền Kiev-Maidan có thể khiến Ukraine mất cơ hội mở van và thu tiền của Nga

Trước đó, ngày 18/1, lãnh đạo Công ty dầu khí quốc gia Ukraine - Naftogaz - ông Andrei Kobolev cũng cảnh báo khả năng Tập đoàn Gazprom sẽ chấm dứt việc trung chuyển khi đốt qua Ukraine kể từ ngày 1/1/2020, khi hợp đồng hiện tại hết hiệu lực.

Và thực ra không phải đến năm cuối của Hợp đồng vận chuyển khí đốt Nga-Ukraine thì chính quyền Kiev-Maidan mới được cảnh báo nguy cơ không còn cơ hội "mở van-thu tiền" của Moscow nữa.

Còn nhớ ngày 21/11/2018, sau khi phần ống dẫn dưới biển của TurkStream được khánh thành, Chủ tịch Hội đồng Công nghiệp khí đốt và Thị trường khí tự nhiên Ukraine Leonid Unigovsky đã kêu gọi Kiev ngăn chặn TurkStream thông dòng.

Trả lời phỏng vấn Kênh truyền hình 24 của Ukraine, ông Unigovsky nhận định rằng, sau khi dự án Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ đi vào hoạt động, lượng khí đốt quá cảnh qua lãnh thổ Ukraine sẽ giảm 12-13 tỷ m3 mỗi năm.

Theo tính toán của Hội đồng Công nghiệp khí đốt và Thị trường khí tự nhiên Ukraine thì sau khi TurkStream thông dòng, kinh tế Ukraine sẽ thiệt hại ít nhất 500 triệu USD mỗi năm và sẽ tăng lên khi nhánh thứ 2 của TurkStream hoàn tất.

Dùng TurkStream làm thay đổi ý nghĩa địa-chính-trị của Ukraine, cờ Putin quá độc

Chính ông Unigovsky đã kêu gọi : "Ukraine cần nỗ lực ngăn chặn việc xây dựng nhánh dẫn thứ hai của TurkStream. Bởi khi vận hành TurkStream tiếp tục làm giảm lượng khí đốt quá cảnh Ukraine".

Trong việc ngăn chặn Nga và Thổ Nhĩ Kỳ xây dựng TurkStream B - dự kiến bắt đầu vào năm 2019 - Chủ tịch Hội đồng Công nghiệp khí đốt và Thị trường khí tự nhiên Ukraine cho rằng cần phải làm sao tối thiểu hoá lợi ích của TurkStream B.

Mà để làm điều đó thì cần đảm bảo lượng khí đốt trung chuyển qua Ukraine không bị giảm quá mức và chính quyền Kiev cần phải tính tới quốc tế hoá quản lý hệ thống truyền dẫn khí của Ukraine (GTS).

Theo ý kiến của ông Unigovsky, Ukraine cần ưu tiên cho các đối tác đến từ Italy tham gia vào việc quản lý GTS, vì hàng năm Italy nhận được 23 tỷ m3 khối khí đốt được trung chuyển qua Ukraine.

Dung TurkStream thay doi dia chinh tri Ukraine: Co doc Putin!
Kiev-Maidan cứ lo chống phá Nord Stream-2 mà quên mất mối nguy từ TurkStream

"Cơ hội để duy trì sản lượng 70-90 tỷ m3 khí qua GTS của chúng ta là rất ít. Trên thực tế, chỉ có thể đạt mức 40-60 tỷ m3, song với điều kiện là ngay bây giờ chúng ta phải giải quyết được vấn đề với các đối tác nước ngoài", ông Unigovsky cảnh báo.

Như vậy, đề xuất "phá" TurkStream của Chủ tịch Hội đồng Công nghiệp khí đốt và Thị trường khí tự nhiên Ukraine mang hai mục đích. Một là buộc Italy phải kết hợp với Ukraine ép Nga đảm bảo lượng khí đốt quá cảnh Ukraine.

Hai là ngăn chặn Italy tham gia vào Dự án Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ, thậm chí Rome có thể sẽ phải kết hợp cùng với Kiev "phá" TurkStream để đột phá khẩu của Tổng thống Putin không thể phát huy công hiệu.

Thứ Ba, 29/01/2019 07:01

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện